• Thủ tục hành chính
  • Đổi mới Giáo dục
  • Quy trình ISO
  • Tra cứu thông tin tốt nghiệp
  • Tài liệu tham khảo
  • Hội khuyến học

ĐỔI MỚI HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH TIỂU HỌC

            Cùng với các biện pháp để nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh trong nhà trường, thì công tác giáo dục và rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh là yêu cầu vô cùng quan trọng, một nội dung không thể tách rời của quá trình giáo dục, bởi nó ảnh hưởng đến sự hình thành và phát triển nhân cách sau này của học sinh.

            Hiện nay ngành giáo dục và đào tạo đang từng bước đổi mới phương pháp dạy học chuyển từ tiếp cận kiến thức sang phát triển phẩm chất, năng lực của người học để rèn luyện, bồi dưỡng, giáo dục học sinh trở thành những con người tự tin, tự lực, làm chủ bản thân, làm chủ cuộc sống, có những kỹ năng ứng phó với cuộc sống luôn thay đổi, biến động của cuộc sống, của xã hội,… Chương trình giáo dục phổ thông 2018 cũng đã cụ thể hóa mục tiêu giáo dục phổ thông là giúp người học làm chủ kiến thức phổ thông; biết vận dụng hiệu quả kiến thức vào đời sống và tự học suốt đời; có định hướng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp; biết xây dựng và phát triển hài hòa các mối quan hệ xã hội; có cá tính, nhân cách và đời sống tâm hồn phong phú; nhờ đó có được cuộc sống có ý nghĩa và đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước và nhân loại. Trong đó đối với Chương trình giáo dục Tiểu học là phải giúp học sinh hình thành và phát triển những yếu tố căn bản đặt nền móng cho sự phát triển hài hòa về thể chất và tinh thần, phẩm chất và năng lực; định hướng chính vào giáo dục về giá trị bản thân, gia đình, cộng đồng và những thói quen, nề nếp cần thiết trong học tập và sinh hoạt. Vì những lý do đó vấn đề giáo dục kỹ năng sống cho học sinh Tiểu học trở thành một nhiệm vụ quan trọng, không chỉ vì mục tiêu giáo dục toàn diện mà còn đáp ứng yêu cầu của thực tiễn cuộc sống hiện nay, với những đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh Tiểu học.

 

Ảnh minh họa bài viết: Hoạt động giáo dục kỹ năng sống 
ở Trường tiểu học Chu Văn An (huyện Thống Nhất).

            Khái niệm kỹ năng sống (life skills) được sử dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội, của con người, gắn với bốn trụ cột của giáo dục thế kỷ 21: “Học để biết, học để làm, học để cùng chung sống và học để khẳng định mình”. Theo Thông tư 04/2014/TT-BGDĐT của Bộ GD-ĐT, kĩ năng sống của học sinh là những thói quen, hành vi, thái độ tích cực, lành mạnh trong việc ứng xử các tình huống của cuộc sống cá nhân và tham gia đời sống xã hội, qua đó hoàn thiện nhân cách và định hướng phát triển bản thân tốt hơn dựa trên nền tảng các giá trị sống. Mặc dù đã có những kết quả đáng ghi nhận về nhiều phương diện, từ việc quán triệt nhận thức, xây dựng kế hoạch, tổ chức và chỉ đạo thực hiện, lồng ghép tích hợp trong thực hiện nội dung, phối hợp với gia đình và cộng đồng,… nhưng các trường Tiểu học cần có những giải pháp cấp thiết, khả thi, hiệu quả hơn về hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh trong bối cảnh cuộc sống hiện nay. Từ thực tiễn tổ chức hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh của các trường tiểu học ở huyện Thống Nhất, chúng tôi đúc rút những bài học kinh nghiệm sau đây.

            Thứ nhất, cần tiếp tục nâng cao nhận thức cho cán bộ, quản lý, giáo viên, nhân viên và các lực lượng giáo dục khác về sự cần thiết phải giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Làm cho mỗi tập thể, cá nhân thấy được việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, mà lâu dài hơn chính là phát triển phẩm chất, năng lực người học theo mục tiêu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, góp phần phát triển kinh tế - xã hội - văn hóa - giáo dục của địa phương. Nhận thức đúng mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung, phương pháp giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học, tuân thủ các quy định chung của ngành giáo dục và vận dụng phù hợp với điều kiện của các xã, thị trấn. Sáng tạo, linh hoạt trong việc phối hợp, lồng ghép, tích hợp việc nâng cao nhận thức về hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh với các phong trào, các cuộc vận động của ngành giáo dục, của địa phương: “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, “Dân chủ - Kỉ cương - Tình thương -Trách nhiệm”; “Xây dựng nhà trường xanh sạch đẹp, an toàn”; “Toàn dân chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em”,…

 

Ảnh minh họa bài viết: Một số hình ảnh hoạt động giáo dục kỹ năng sống 
ở  các Trường tiểu học  (huyện Thống Nhất).

            Thứ hai, tiếp tục đổi mới tổ chức, chỉ đạo hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh theo đúng quy định của ngành giáo dục, các cơ quan chức năng và phù hợp với điều kiện cụ thể của mỗi trường; phát huy năng lực quản lý, quản trị của Ban giám hiệu, chức năng, nhiệm vụ của các tập thể và cá nhân ở trường tiểu học. Đảm bảo việc phân công, phân nhiệm, phối hợp hoạt động giáo dục kỹ năng sống, tránh chồng chéo trong tổ chức, chỉ đạo thực hiện. Phối hợp giữa giáo viên chủ nhiệm lớp, Tổng phụ trách Đội, gia đình học sinh, các tổ chức đoàn thể, tổ chức, tôn giáo trên địa bàn để nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Vận dụng linh hoạt, sáng tạo, hiệu quả các nội dung dung, phương pháp giáo dục để lồng ghép, tích hợp giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học được quy định trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

            Thứ ba, đảm bảo các điều kiện thực hiện có chất lượng, hiệu quả hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Các trường tiểu học cần huy động, phân khai, quản lý các nguồn lực về cơ sở vật chất, thiết bị giáo dục, tài chính và các điều kiện khác để tổ chức tốt các hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, đảm bảo cần thiết, hợp lý, khả thi, theo đúng quy định và phù hợp với địa bàn của mỗi trường tiểu học. Cần có các biện pháp linh hoạt, cụ thể, hiệu quả để huy động các nguồn lực (nhân lực, tài lực, vật lực) trong xã hội, trong cộng đồng, trong gia đình học sinh, các tổ chức, cá nhân, các công ty, doanh nghiệp, nhà máy, các mạnh thường quân,… trên địa bàn xã, huyện, tỉnh, theo đúng quy định của pháp luật và phù hợp với điều kiện thực tế cũng như yêu cầu, nhiệm vụ của hoạt động giáo dục. Ứng dụng công nghệ thông tin, tin học hóa, sử dụng các phương tiện kỹ thuật - truyền thông trong các hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, phù hợp với bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, xu hướng chuyển đổi số và nhiệm vụ xây dựng nhà trường thông minh, hệ thống giáo dục thông minh. Xây dựng cảnh quan sư phạm, môi trường xanh - sạch - đẹp - an toàn nhằm tạo điều kiện cho học sinh học tập, rèn luyện, vui chơi; xây dựng “trường học thân thiện, học sinh tích cực” để học sinh “mỗi ngày đến trường là một ngày vui”. Tăng cường, bổ sung cho thư viện các loại sách, tài liệu phục vụ giáo dục kỹ năng sống, cách thức xử lý các tình huống trong thực tiễn;…

            Thứ tư, tăng cường phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội trong việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh. Thực hiện xã hội hóa, nâng cao chất lượng việc phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội, các lực lượng giáo dục khác trong việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học. Các trường tiểu học là đầu mối, đơn vị trực tiếp chịu trách nhiệm thực hiện việc phối hợp, liên kết, thống nhất giữa nhà trường, gia đình và xã hội. Thực hiện việc chia sẻ thông tin giữa gia đình học sinh, nhà trường và các lực lượng giáo dục khác về kỹ năng sống cho học sinh tiểu học. Kịp thời xử lý tốt các hiện tượng lệch chuẩn về kỹ năng sống của học sinh; tránh định kiến, xúc phạm tâm lý, nhân cách của học sinh tiểu học. Hướng dẫn, tham mưu, tư vấn cho các cụm dân cư, dòng họ, gia đình học sinh xây dựng môi trường sống lành mạnh, gia đình văn hóa, công dân kiểu mẫu, đề cao các giá trị xã hội chân chính, các quan hệ tốt đẹp giữa người với người, xây dựng cuộc sống văn minh, đoàn kết, công bằng, dân chủ,… là cơ sở, nền tảng để tạo động lực và điều kiện giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học.

 

Ảnh minh họa bài viết: Một số hình ảnh hoạt động giáo dục kỹ năng sống 
ở  các Trường tiểu học  (huyện Thống Nhất).

 

            Thứ năm, nâng cao hiệu quả việc kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, đảm bảo đúng mục tiêu, nguyên tắc, tiêu chí, nội dung, phương pháp, quy trình theo kế hoạch đã đề ra, đảm bảo thống nhất, đồng bộ, hiệu quả, ngăn chặn những biểu hiện sai trái, tiêu cực. Các trường tiểu học cần xây dựng kế hoạch, đề xuất tiêu chuẩn, quy trình, hình thức thực hiện công tác kiểm tra, giám sát hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh theo đúng quy định của Bộ GD-ĐT, Sở GD-ĐT, Phòng GD-ĐT và phù hợp với điều kiện cụ thể của nhà trường. Thực hiện những yêu cầu mới về đánh giá học sinh tiểu học theo Thông tư 27/2020/TT-BGDĐT ngày 04/9/2020 của Bộ GD-ĐT. Xây dựng hệ thống tiêu chí và đổi mới phương pháp, hình thức kiểm tra, đánh giá; huy động nguồn nhân lực có chất lượng; công khai, dân chủ, minh bạch, công bằng trong việc tổng hợp, đánh giá, kết luận, công bố kết quả kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh tiểu học. 

            Có thể nói rằng chất lượng, hiệu quả của hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh Tiểu học hiện nay không chỉ phụ thuộc vào đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, cha mẹ học sinh ở trường Tiểu học mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố chủ quan và khách quan khác như sự nỗ lực của đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên của các trường Tiểu học, cũng như sự phối hợp, hỗ trợ, giúp đỡ của các cấp chính quyền, các tổ chức, đoàn thể và của xã hội, của cha mẹ học sinh… Muốn làm được điều đó thiết nghĩ tất cả chúng ta phải thực hiện tốt phương châm “toàn dân chăm lo cho sự nghiệp giáo dục”.

Địa chỉ tác giả bài viết: Phạm Thúy Vân,
Trường Tiểu học Chu Văn An,
xã Gia Tân 3, huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai.
ĐT: 025122110000  ;
Email: thuyvan76@rocketmail.com

                                                            

 

Các tin khác

Thống kê truy cập